Financiële ontwikkelingen

Resultaat uit bedrijfsactiviteiten

In miljoenen EUR 2008 2007
Opbrengsten 14.319 11.245
Overige baten 32 28
Grondstoffen, materialen en diensten 9.548 7.320
Personeelslasten 2.415 1.951
Afschrijvingen, amortisatie en bijzondere waardeverminderingen 1.206 638
Totale bedrijfslasten 13.169 9.909
Resultaat uit bedrijfsactiviteiten 1.182 1.364
Aandeel in de winst van geassocieerde deelnemingen en joint
ventures en bijzondere waardeverminderingen hiervan		 (102) 54
EBIT 1.080 1.418

Algemeen overzicht

Ondanks de economische neergang heeft Heineken een autonome winstgroei van 11 procent geboekt. Heineken heeft een uitzonderlijk jaar achter de rug met het grootste aantal en de omvangrijkste acquisities uit onze geschiedenis, maar ook een economische neergang die effect heeft op de waardering van bepaalde activa en investeringen, reserve koersverschillen en de afdekkingsreserve in eigen vermogen alsmede een substan­tieel effect op de overige netto financieringslasten. Vanaf het begin van het jaar hanteert Heineken bij de ver­slag­­legging over joint ventures voortaan de vermogensmutatiemethode in plaats van proportionele consolidatie.

Opbrengsten en kosten

De opbrengsten zijn met 27,3 procent gestegen van € 11,2 miljard tot € 14,3 miljard. De autonome groei bedroeg 7,5 procent. Het geconsolideerde biervolume nam in 2008 met 20,4 miljoen hectoliter toe tot 125,9 miljoen hectoliter, een stijging van 19 procent vergeleken met het jaar daarvoor. De autonome groei van het geconsolideerde biervolume bedroeg 3,5 procent. Het geconsolideerde Heineken volume in het premium­segment (inclusief Heineken Premium Light) steeg in 2008 met 1,2 miljoen hectoliter (4,7 procent) tot 25,9 miljoen hectoliter.

Dankzij de volumegroei, een verbeterde verkoopmix en hogere verkoopprijzen groeiden de opbrengsten autonoom met € 839 miljoen. Een sterke verbetering van de prijs- en verkoopmix met 7 procent zorgde voor een autonome groei van de opbrengsten met 7,4 procent. Het negatieve effect van valutaomrekenings­verschillen op de opbrengsten bedroeg € 105 miljoen (0,9 procent) en had hoofdzakelijk betrekking op het Britse Pond, de Amerikaanse Dollar en de Russische Roebel.

De overige baten waren relatief stabiel op € 32 miljoen en bestonden voornamelijk uit winsten op de verkoop van materiële vaste activa.

Het aandeel van de vaste kosten onder Fit2Fight is van 30,7 procent in 2007 verder gedaald tot 29,5 procent in 2008. Heineken heeft in 2008 extra bruto kostenbesparingen ter waarde van € 164 miljoen geboekt, zodat nu € 19 miljoen méér is bespaard dan het begrote totaalbedrag van € 450 miljoen over de driejarige looptijd van het programma. In 2008 bedroegen de bijzondere lasten wegens reorganisaties in verband met Fit2Fight € 125 miljoen voor belastingen.

De kosten van grondstoffen, materialen en diensten stegen met 30 procent (autonoom slechts met 8,7 procent), voornamelijk vanwege een hoger geconsolideerd volume, hogere prijzen van grondstoffen en energie en vanwege de verschuiving naar innovatieve en duurdere verpakkingen. De kosten voor marketing en verkoop daalden van 12,8 procent van de opbrengsten in 2007 tot 11,7 procent van de opbrengsten in 2008, dankzij een efficiëntere merkenverdeling en besparingsprogramma’s in de regio’s. De personeelslasten stegen met 23,8 procent, met name vanwege recente acquisities. In de personeelslasten is inbegrepen € 166 miljoen aan bijzondere lasten voor reorganisaties in verband met de integratie van recent over­ge­nomen bedrijven en afvloeiingskosten gerelateerd aan het Fit2Fight programma. Valutaomrekeningsverschillen hadden op de totale bedrijfslasten een marginaal negatief effect van 0,7 procent (€ 71 miljoen).

Resultaat (beia)

In miljoenen EUR 2008 2007
EBIT 1.080 1.418
Amortisatie op merken en klantrelaties 63 11
Bijzondere posten 789 319
EBIT (beia) 1.932 1.748
In miljoenen EUR 2008 2007
Nettowinst 209 807
Amortisatie op merken en klantrelaties 47 11
Bijzondere posten 757 301
Nettowinst (beia) 1.013 1.119

EBIT (beia) en nettowinst (beia)

In miljoenen EUR EBIT beia Nettowinst beia
2007 1.748 1.119
Autonome groei 153 121
Wijzigingen in de consolidatie 71 (198)
Valutaomrekeningsverschillen (40) (29)
2008 1.932 1.013

EBIT en nettowinst

De EBIT bedroeg € 1.080 miljoen in 2008, vergeleken met € 1.418 miljoen in 2007. De EBIT is sterk beïnvloed door een stijging van de bijzondere posten met € 470 miljoen ten opzichte van 2007.

In 2008 is op EBIT-niveau € 789 miljoen opgenomen voor:

Bijzondere waardevermindering van goodwill in Rusland
€ 275 miljoen
Bijzondere waardevermindering van investeringen in India
€ 200 miljoen
Bijzondere waardevermindering van caféportfolio’s in Verenigd Koninkrijk
€ 51 miljoen
Herstructureringskosten
€ 79 miljoen
Verliezen op desinvesteringen, afschrijvingen wegens herstructureringen
€ 46 miljoen
Acquisitie-, integratie- en herstructureringskosten wegens S&N-acquisitie
€ 138 miljoen

De EBIT als percentage van de opbrengsten daalde in 2008 tot 7,5 procent (2007: 12,6 procent), voornamelijk vanwege de genoemde bijzondere posten.

De netto rentelasten zijn gestegen van € 91 miljoen tot € 378 miljoen, hoofdzakelijk door een hogere gecon­solideerde netto schuldpositie ten gevolge van de S&N-acquisitie en andere overnames. Op autonome basis zijn de netto rentelasten licht gestegen (€ 5 miljoen) ten opzichte van vorig jaar. Dit kan voornamelijk worden toegeschreven aan de gestegen rentevoeten in opkomende markten. De overige netto financierings­lasten zijn substantieel gestegen tot € 107 miljoen. Hiervan is € 65 miljoen toe te schrijven aan negatieve reële-waarde­mutaties in een portfolio met renteswaps bij S&N. Deze zijn opgenomen als een bijzondere post. Hoewel renterisico’s in economische zin worden afgedekt, is het bij deze specifieke portfolio van euro-rente­swaps variabel naar vast, met een nominale waarde van € 1.290 miljoen, niet mogelijk om ‘hedge accounting’ toe te passen. De daling van de rentevoeten in het vierde kwartaal heeft geleid tot een negatieve reële-waar­de­­mutatie. De hiermee samenhangende lasten zonder feitelijke kasstromen op de winst- en verlies­reke­ning zullen naar verwachting na verloop van tijd worden teruggenomen. In de overige netto financieringslasten is tevens een nettobedrag van € 9 miljoen opgenomen dat voortvloeit uit de herwaardering van derivaten gerelateerd aan EUR/GBP-afdekking voor de acquisitie van S&N en aan EUR/CHF-afdekking voor de acquisitie van Eichhof. Ook deze herwaarderingen zijn verantwoord als een bijzondere post.

De gemiddelde belastingdruk is in 2008 gestegen tot 35,6 procent (2007: 31,0 procent). De stijging is met name veroorzaakt doordat het effectieve belastingtarief in ongunstige zin is beïnvloed door de bijzondere waardevermindering van goodwill in Rusland, berekend op basis van een aanzienlijk lagere winst voor winst­belastingen. Deze bijzondere waardevermindering resulteert niet in een overeenkomstige belastingbate (niet-aftrekbaar) en leidt tot een hoger effectief belastingtarief. Het effect is voor een deel gecompenseerd door een grotere bate uit fiscale faciliteiten. In 2007 werd het effectieve belastingtarief ongunstig beïnvloed door de boete van de Europese Commissie, die wordt beschouwd als niet-aftrekbare kosten. Zonder bijzondere posten zou het effectieve belastingtarief 26,0 procent zijn geweest in 2008, vergeleken met 26,5 procent in 2007.

De gewone winst per aandeel daalde van € 1,65 tot € 0,43 ten gevolge van een substantieel lagere nettowinst.

Kasstroomoverzicht

In miljoenen EUR 2008 2007
Kasstroom uit bedrijfsactiviteiten voor mutatie werkkapitaal en voorzieningen 2.329 2.060
Totale mutatie werkkapitaal (47) (45)
Mutatie voorzieningen en personeelsbeloningen (114) (71)
Netto kasstroom uit bedrijfsactiviteiten 2.168 1.944
Kasstroom gerelateerd aan rente, dividend en winstbelastingen (508) (415)
Kasstroom uit bedrijfsactiviteiten 1.660 1.529
Kasstroom gebruikt voor operationele investeringsactiviteiten (1.110) (866)
Vrije operationele kasstroom 550 663
Kasstroom gebruikt voor acquisities en desinvesteringen (3.634) (259)
Kasstroom uit/(gebruik voor) financieringsactiviteiten 3.309 (631)
Netto kasstroom 225 (227)

Kasstromen en investeringen

De vrije operationele kasstroom van €550 miljoen is €113 miljoen lager dan vorig jaar. Hoewel de kasstroom uit bedrijfsactiviteiten voor mutatie werkkapitaal en voorzieningen is toegenomen op jaarbasis met €269 miljoen, wordt dit ruimschoots tenietgedaan door:

  • Hogere mutatie voorzieningen en personeelsbeloningen, voornamelijk als gevolg van hogere uitkeringen ten opzichte van de lasten verwerkt in de winst- en verliesrekening bij recent overgenomen bedrijven.
  • Stijging van de betaalde rente (€ 222 miljoen) vanwege de hogere netto schuldpositie als gevolg van de uit schulden gefinancierde S&N-acquisitie en andere overnames, alsmede een daling van de betaalde belastingen (€ 124 miljoen).
  • Stijging van de kasstroom gebruikt voor operationele investeringsactiviteiten (€ 244 miljoen) als gevolg van geplande capaciteitsuitbreidingen in Congo, Tunesië, Democratische Republiek Congo, Rusland en andere landen in Centraal- en Oost-Europa, alsmede als gevolg van aangekochte op contracten gebaseerde immateriële activa.

De kasconversieratio van 48 procent is licht gedaald ten opzichte van vorig jaar (53 procent).

Financieringsstructuur

In miljoenen EUR 2008 % 2007 %
Totaal eigen vermogen 4.752 23 5.711 48
Latente belastingverplichtingen 637 3 427 4
Personeelsbeloningen 688 3 586 5
Voorzieningen 344 2 158 1
Rentedragende leningen en overige
financieringsverplichtingen		 9.644 47 2.320 19
Overige verplichtingen 4.498 22 2.752 23
  20.563 100 11.954 100
In miljoenen EUR 2008 2007
EBIT 1.080 1.418
Afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen materiële vaste activa 825 609
Amortisatie en bijzondere waardeverminderingen immateriële
activa (inclusief goodwill)		 381 29
EBITDA 2.286 2.056
Bijzondere posten (gecorrigeerd voor bijzondere posten in
afschrijvingen en amortisaties)		 434 328
EBITDA (beia) 2.720 2.384

Financiering en liquiditeit

Per 31 december 2008 was het totaal eigen vermogen met € 959 miljoen afgenomen tot € 4.752 miljoen, terwijl het eigen vermogen toe te rekenen aan de aandeelhouders van de vennootschap met € 933 miljoen was gedaald tot € 4.471 miljoen. Deze daling hangt vooral samen met het effect van valutaomrekenings­verschillen en een negatieve mutatie in de afdekkingsreserve. Het effect op het eigen vermogen van valuta­omrekeningsverschillen op buitenlandse activiteiten van € 645 miljoen wordt voornamelijk veroorzaakt door de impact die de waardedaling van het Britse Pond heeft gehad op netto activa en goodwill die in Britse Ponden worden gewaardeerd (€ 423 miljoen). Het resterende deel van het effect hangt samen met de waarde­daling van de Russische Roebel en de Chileense Peso, gecompenseerd door de waardestijging van de Amerikaanse Dollar. ‘Hedge accounting’ op renteswaps en afdekking van exportgerelateerde kasstromen in Amerikaanse Dollars zijn de belangrijkste oorzaken van de negatieve mutatie in de afdekkingsreserve.

Vanwege de economische neergang zijn de activa uit hoofde van personeelsbeloningen substantieel afgenomen. Bijdragen aan pensioenregelingen worden in de toekomst mogelijk verhoogd indien de huidige situatie aanhoudt.

De netto schuldpositie per 31 december 2008 bedroeg € 8.932 miljoen. Vanwege de acquisitie van S&N en enkele andere overnames is de leverage van de Groep sterk toegenomen. S&N is overgenomen tegen een netto vergoeding van € 2.837 miljoen, terwijl tevens € 3.836 miljoen aan bestaande netto schuldposities is verkregen. De overige kasstroom uit acquisities en desinvesteringen bedroeg in totaal € 797 miljoen. De acquisitie van S&N is gefinancierd middels een door 9 banken verstrekte acquisitiefaciliteit, verdeeld in een tranche met een eenmalig met 1 jaar verlengbare looptijd van 1 jaar (uitstaand per 1 december 2008: € 1.144 miljoen) en een tranche met een looptijd van 5 jaar (uitstaand per 1 december 2008: € 2.920 miljoen).

Van de totale bruto rentedragende schuld luidt circa 84 procent in euro. Dit is inclusief het effect van valutaswaps op niet in euro luidende schulden, zoals Amerikaanse onderhandse leningen op het niveau van Heineken N.V. en S&N plc. De reële waarde van deze swaps maakt geen deel uit van de netto schuldpositie.

Circa 13 procent van de bruto rentedragende schuld luidt in Britse Ponden. Deze bestaat uit rentedragende schulden op het niveau van verscheidene dochterondernemingen en SPE’s in het Verenigd Koninkrijk en uit circa GBP 512 miljoen schuld op het niveau van Heineken N.V.

De resterende 3 procent van de bruto rentedragende schuld luidt in andere valuta’s. Het betreft hoofdzakelijk schulden op het niveau van dochterondernemingen. In deze uitsplitsing naar valuta blijft buiten beschouwing het effect van derivaten die worden gebruikt ter afdekking van leningen binnen de Groep luidend in andere valuta’s dan de euro.

*
Op 9 februari 2009 is de S&N Acquisition Facility van £ 3.85 miljard (beschikbaar en getrokken per 31 december 2008 € 4.064 miljoen) herzien in Op een duale valuta faciliteit van £ 480 miljoen en € 3,1 miljard. Voor deze aanpassing was het beschikbare bedrag onderhevig aan fluctuaties als de €/£ verhouding bepaal­de niveau’s zou overstijgen. Voordat de faciliteit werd herzien, was op 15 januari 2009 een terug­be­ta­lings­verplichting ont­staan van € 100 miljoen voor de een-jaars tranche met een optie om tot 2 jaar te verlengen (vervaldatum april 2010) en een terugbetaling van € 325 miljoen voor de vijf jaars-tranche (vervaldatum april 2013). Deze terugbetalingen zijn gefinancieerd uit de € 2 miljard Revolving Credit Facility. Per 15 februari 2009 was op deze faciliteit nog € 1.1 miljard ongetrokken.

De eerste piek in het aflossingsprofiel van Heineken is voorzien in de eerste helft van 2010. In februari 2010 komt een in 2003 uitgegeven obligatielening van € 500 miljoen te vervallen. Aangezien de onderneming het voornemen heeft de looptijd van de eenjarige tranche van de acquisitiefaciliteit te verlengen, wordt de af­los­sing van deze tranche in het aflossingsprofiel opgenomen voor eind april 2010. De onderneming heeft het voornemen de in de eerste helft van 2010 vervallende schulden gedeeltelijk uit eigen kasstromen af te lossen en gedeeltelijk uit de opbrengsten van verdere herfinancieringsactiviteiten. Heineken heeft tevens in sep­tember 2008 een EMTN-programma geïntroduceerd. Dit programma is goedgekeurd door de Luxemburgse Commission de Surveillance du Secteur Financier, de voor Luxemburg bevoegde autoriteit in de zin van Richtlijn 2003/71/EC, en verschaft Heineken een flexibele toegang tot de obligatiemarkten.

Ten aanzien van financieringsactiviteiten kiest Heineken voor een gebalanceerde mix tussen vaste en variabele rente, in combinatie met rente-instrumenten. Momenteel is de rentepositie van Heineken circa 85 procent vast voor het jaar 2009.

Financieringsratio’s

Heineken beschikt in enkele kredietfaciliteiten over een ‘incurrence-convenant’. In het kader van dit ‘incurrence-convenant’ wordt de verhouding netto schuldpositie/EBITDA (beia) berekend door de netto schuldpositie, berekend volgens de consolidatiemethode uit de jaarrekening 2007, te delen door de EBITDA (beia), eveneens berekend volgens de consolidatiemethode uit de jaarrekening 2007 en met inbegrip van de pro forma EBITDA over het gehele jaar van alle acquisities die in 2008 hebben plaatsgevonden. Per 31 december 2008 was deze verhouding 3,14. Als de verhouding groter dan 3,50 was geweest, zou door het ‘incurrence-convenant’ worden verhinderd dat Heineken verdere substantiële, uit schulden gefinancierde acquisities uitvoert.

Winstbestemming

De winst van Heineken N.V. (toe te rekenen aan de aandeelhouders van de vennootschap) in 2008 bedroeg € 209 miljoen. In overeenstemming met artikel 12, lid 7 en 9 van de statuten zal aan de Algemene Verga­de­ring van Aandeelhouders worden voorgesteld een bedrag van € 304 miljoen te bestemmen voor uitkering als dividend. Deze voorgestelde bestemming komt overeen met een dividend van € 0,62 per aandeel van € 1,60 nominaal. Op 3 september 2008 is reeds een interimdividend van € 0,28 per aandeel betaalbaar gesteld. Derhalve bedraagt het slotdividend € 0,34 per aandeel. Op het slotdividend wordt 15 procent Nederlandse dividend­belasting ingehouden. Voorgesteld wordt het deel van het dividend dat de nettowinst te boven gaat, zijnde 95 miljoen, uit te keren uit de reserve ingehouden winst.